Between Empowerment and Constraint: Participatory Art Confronting Double Marginalisation in Rural Women’s Circles

Yuliia Andriichuk

doi:10.23858/EP69.2025.3990

Published: 2025-12-15

Vol. 69 (2025)

Between Empowerment and Constraint: Participatory Art Confronting Double Marginalisation in Rural Women’s Circles

Yuliia Andriichuk

Etnografia Polska

Section: Articles

https://doi.org/10.23858/EP69.2025.3990

Abstract

TThis article examines the use of participatory arts-based research (PABR) to document and disseminate rural women’s non-academic knowledge of tradition and explores how such knowledge might inform the work of government institutions in Poland. The study engaged members of the Rural Women’s Circle (Koło Gospodyń Wiejskich, KGW) in Wyrzeka—one of the oldest and most widespread rural women’s associations—as co-creators in an artistic project designed to provide a space for self-expression outside state-defined frameworks. While KGWs are publicly legitimized as ambassadors of tradition and folklore, their role in defining and updating this knowledge remains marginal; institutional narratives dominate, often instrumentalizing their work for political purposes. Drawing on feminist epistemology, the project employed accessible visual arts methods, including collage, to: (a) reclaim women’s subjectivity within tradition narratives; (b) reach audiences beyond government channels; and (c) produce contextually relevant research through collaboration with women whose contributions are undervalued both for their non-academic status and for the gendered character of their expertise. The findings highlight the persistent marginalization of women’s experiential knowledge within heritage discourse and the potential of PABR to challenge this imbalance.

Keywords:

Rural Housewives Circles, tradition, non-expert knowledge, hierarchies of knowledge, PABR, feminist epistemology

Download files

PDF (Język Polski)

Citation rules

Andriichuk, Y. (2025). Between Empowerment and Constraint: Participatory Art Confronting Double Marginalisation in Rural Women’s Circles. Etnografia Polska, 69. https://doi.org/10.23858/EP69.2025.3990

Cited by / Share

Licence

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

References

Andriichuk Yuliia 2024, Traditional Polish Roasted Duck from the ‘Dino’ Supermarket: Politicizing and Negotiating Tradition through Culinary Competitions for Rural Housewives’ Clubs, Dublin Gastronomy Symposium.
Google Scholar

Avakian Arlene Voski, Barbara Haber 2005, From Betty Crocker to Feminist Food Studies: Critical Perspectives on Women and Food, University of Massachusetts Press, Massachusetts.
Google Scholar

Babis Henryk, Kamila Słupińska, Marcin Janowski 2021, Portret własny Kół Gospodyń Wiejskich. Raport z ogólnopolskiego badania problemów i potrzeb Kół Gospodyń Wiejskich, https://www.pfsp.pl/pliki/BADANIE_KGW_2021_raport.pdf (accessed: 10.08.2024).
Google Scholar

Bednarek Joanna, Katarzyna Czeczot 2013, Epistemologie feministyczne. Ku lepszej wiedzy o ‘kobietach’. Praktyka Teoretyczna 10, no. 4, pp. 7–14. DOI: https://doi.org/10.14746/prt.2013.4.1
Google Scholar

Belasco Warren 2008, Food: The Key Concepts, Berg, Oxford. DOI: https://doi.org/10.5040/9781350042148
Google Scholar

Biejat Magdalena, Katarzyna Wójcikowska 2015, O roli tradycji we współczesnej działalności Kół Gospodyń Wiejskich, Wieś i Rolnictwo vol. 1.2, no. 166.2, pp. 97–108. DOI: https://doi.org/10.53098/wir.2015.1.2.166.2/07
Google Scholar

Bourdieu Pierre 1991, Language and Symbolic Power, ed. John B. Thompson, trans. Gino Raymond, Matthew Adamson, Harvard University Press, Cambridge (MA).
Google Scholar

Bukraba-Rylska Izabella 2008, Socjologia wsi polskiej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Google Scholar

Cairns Kate, Josée Johnston 2015, Food and Femininity, Bloomsbury Academic, London. DOI: https://doi.org/10.5040/9781474255158
Google Scholar

Collins Harry 2018, Czy wszyscy jesteśmy ekspertami?, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Google Scholar

Collins Harry M., Robert Evans 2002, The Third Wave of Science Studies: Studies of Expertise and Experience, Social Studies of Science 32, no. 2, pp. 235–296. DOI: https://doi.org/10.1177/0306312702032002003
Google Scholar

DeVault Marjorie L. 1991, Feeding the Family: The Social Organization of Caring as Gendered Work, University of Chicago Press, Chicago.
Google Scholar

Ehrenreich Barbara, Deidre English 2010, Witches, Midwives, and Nurses: A History of Women Healers, The Feminist Press at CUNY, New York.
Google Scholar

Federici Silvia 2018, Witches, Witch-Hunting, and Women, PM Press, New York.
Google Scholar

Geertz Clifford 2005, Wiedza lokalna. Dalsze eseje z zakresu antropologii interpretatywnej, trans. Dorota Wolska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
Google Scholar

Grosz Elizabeth 2009, Volatile Bodies: Toward Corporeal Feminism, trans. Marcin Michalski, Biblioteka Online Think Tanku Feministycznego.
Google Scholar

Hadjimichael D., R. Ribeiro, H. Tsoukas 2024, How Does Embodiment Enable the Acquisition of Tacit Knowledge in Organizations? From Polanyi to Merleau-Ponty, Organization Studies, vol. 45, no. 4, pp. 545–570 https://doi.org/10.1177/01708406241228374. DOI: https://doi.org/10.1177/01708406241228374
Google Scholar

Harding Sandra 1992, Rethinking Standpoint Epistemology: What is ‘Strong Objectivity?’, The Centennial Review 36, no. 3, pp. 437–470.
Google Scholar

Haraway Donna 1991, Wiedze usytuowane. Kwestia nauki w feminizmie i przywilej ograniczonej/częściowej perspektywy, trans. A. Czarnacka, [in:] Simians, Cyborgs, and Women: The Reinvention of Nature, Routledge, New York.
Google Scholar

Harrison Rodney 2013, Heritage: Critical Approaches, Routledge, London.
Google Scholar

Hartsock Nancy C.M. 1983, “The Feminist Standpoint: Toward a Specifically Feminist Historical Materialism.” [in:] C. McCann, S.-k. Kim (eds.), Feminist Theory Reader, Routledge, London, pp. 229–243.
Google Scholar

Herman Aleksandra 2019, Kulturowa wiedza kobiet. Transfer międzypokoleniowy w warunkach podwójnej marginalizacji Ukrainek z mniejszości narodowej w Polsce, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
Google Scholar

Jakóbczyk Witold 1982, Wielkopolskie kółka rolnicze 1866–1939 [Greater Poland Agricultural Circles 1866–1939], series Z dziejów Wielkopolski, Krajowa Agencja Wydawnicza, Poznań.
Google Scholar

Jasanoff Sheila (ed.) 2004, States of Knowledge: The Co-Production of Science and Social Order, Routledge, London.
Google Scholar

Kosmowska-Kowalska Anna 1992, Kółka rolnicze Poznania i okolicy 1866–1939. Wielkopolskie kółka włościanek 1907–1939, Państwowe Wydawnictwa Rolnicze i Leśne, Poznań.
Google Scholar

Kostrzewska Ewelina M. 2009, Stowarzyszenie Zjednoczonych Ziemianek w dwudziestoleciu międzywojennym [in:] A. Janiak-Jasińska, K. Sierakowska, A. Szwarc (eds.), Działaczki społeczne, feministki, obywatelki…, vol. II, Neriton, Warszawa, pp. 117–131.
Google Scholar

Książak-Gregorczyk Anna, Marta Liberadzka, Marek Zbytniewski 2022, Raport z badań kondycji Kół Gospodyń Wiejskich województwa warmińsko-mazurskiego, Stowarzyszenie Teraz MY, https://mocnasiec.terazmy.org/wp-content/uploads/RAPORT-z-badan-KGW-woj.-war.-maz..pdf (accessed: 10.08.2024).
Google Scholar

Latoch Agnieszka 2024, Jak postępować z żywnością?, Gospodyni, vol. 4, pp. 40–43.
Google Scholar

Lave Jean, Etienne Wenger 1991, Situated Learning: Legitimate Peripheral Participation, Cambridge University Press, Cambridge. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511815355
Google Scholar

Le Dantec–Lowry Hélène 2008, Reading Women’s Lives in Cookbooks and Other Culinary Writings: A Critical Essay, Revue française d’études américaines, vol. 116, pp. 99–122. DOI: https://doi.org/10.3917/rfea.116.0099
Google Scholar

Leavy Patricia 2018, Metoda spotyka sztukę. Praktyka badań naukowych posługujących się sztuką, Narodowe Centrum Kultury, Warszawa.
Google Scholar

Lisowska Kinga, Majka Łojko 2022, Koła Gospodyń Wiejskich jako przestrzeń do rozwoju edukacji i przedsiębiorczości społecznej opartej na tradycji lokalnej na Warmii Mazurach, Przedsiębiorczość – Edukacja, vol. 18, no. 2, pp. 82–97. DOI: https://doi.org/10.24917/20833296.182.5
Google Scholar

Łukowski Piotr, Bartosz Żukowski 2016, Istota zjawiska tradycji – podejście strukturalno-logiczne [in:] S. Latocha, E. Nowina-Sroczyńska (eds.), Nowe czytanie tradycji. Z inspiracji Rokiem Kolbergowskim, Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UŁ, Łódź.
Google Scholar

Maciewicz Monika 2021, Wianki i wieńce w kulturze ludowej – symbolika i magia. Zarys problematyki, Rocznik Przemyski. Literatura i Język, vol. 25, no. 2, pp. 57–74. DOI: https://doi.org/10.4467/24497363RPLJ.21.005.14628
Google Scholar

Matysiak Ilona 2005, Stare i nowe formy aktywności społecznej kobiet na obszarach wiejskich w Polsce: Od dożynek do fitness klubu (MA thesis), University of Warsaw, Faculty of Philosophy and Sociology.
Google Scholar

Matysiak Ilona 2009, Koła gospodyń wiejskich i ich funkcje w kontekście specyfiki trzeciego sektora w wybranych społecznościach wiejskich [in:] B. Budrowska (ed.), Kobiety, feminizm, demokracja, IFiS PAN, Warszawa.
Google Scholar

Mauss Marcel 1973, Techniques of the Body, trans. Ben Brewster, Economy and Society, vol. 2, no. 1, pp. 70–88. DOI: https://doi.org/10.1080/03085147300000003
Google Scholar

McLean Alice 2013, Feminist Food Studies: A Critical Overview [in:] The Routledge International Handbook of Food Studies, Routledge, London.
Google Scholar

Mencwel Jan, Katarzyna Milczewska, Jan Wiśniewski 2014, Koła Gospodyń Wiejskich nie tylko od kuchni. Raport z badania, Fundacja Pracownia Badań i Innowacji Społecznych „Stocznia”, Warszawa.
Google Scholar

Mędrzecki Włodzimierz 2000, Między etosem a rzeczywistością: Kultura i życie codzienne inteligencji polskiej w XIX i XX wieku, Instytut Historii PAN, Warszawa.
Google Scholar

Muzeum Historii Kobiet 2022, Herstoria stosowana. Podręcznik dla edukatorek i edukatorów, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań, https://historiakobiet.org/podrecznik/.
Google Scholar

Nunn Caitlin 2020, The Participatory Arts-Based Research Project as an Exceptional Sphere of Belonging, Qualitative Research, vol. 22, no. 2, pp. 251–268. DOI: https://doi.org/10.1177/1468794120980971
Google Scholar

Peters Sibylle, Maike Gunsilius, Sebastian Matthias, Kerstin Evert, Kathrin Wildner 2024, Participatory Art-Based Research, https://pab-research.de (accessed: 01.03.2024).
Google Scholar

Phillips Louise, Maria Bee Christensen-Strynø, Lisbeth Frølunde 2022, Arts-Based Co-Production in Participatory Research: Harnessing Creativity in the Tension Between Process and Product, Evidence & Policy, vol. 18, no. 2, pp. 391–411. DOI: https://doi.org/10.1332/174426421X16445103995426
Google Scholar

Sierakowska Katarzyna 2009, Stowarzyszenie Zjednoczonych Ziemianek w dwudziestoleciu międzywojennym [in:] A. Janiak-Jasińska, K. Sierakowska, A. Szwarc (eds.), Działaczki społeczne, feministki, obywatelki… Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich po roku 1918 (na tle porównawczym), vol. II, Neriton, Warszawa, pp. 33–47.
Google Scholar

Smith Laurajane 2006, Uses of Heritage, Routledge, London. DOI: https://doi.org/10.4324/9780203602263
Google Scholar

Szacki Jerzy 2011, Tradycja, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.
Google Scholar

Wieczorek Tadeusz 2014, Triangulacja metod w badaniach społecznych, Zagadnienia Społeczne, vol. 1, no. 1, pp. 7–26.
Google Scholar

Williams Stacy J. 2014, A Feminist Guide to Cooking, Contexts, vol. 13, no. 3, pp. 59–61. DOI: https://doi.org/10.1177/1536504214545763
Google Scholar

Żarnowska Anna, Andrzej Szwarc (eds.) 1995, Kobieta i edukacja na ziemiach polskich w XIX i XX w., vols. 1–2, DiG, Warszawa.
Google Scholar

Wojcieszak-Zbierska Monika, Jan Zawadka 2019, Działania przedsiębiorcze kobiet na wsi na przykładzie KGW w powiecie gnieźnieńskim, Turystyka i Rozwój Regionalny, t. 11, pp. 127–138, https://doi.org/10.22630/TIRR.2019.11.12. DOI: https://doi.org/10.22630/TIRR.2019.11.12
Google Scholar

Internet Sources
Google Scholar

Archiwum Kobiet (Instytut Badań Literackich PAN). https://archiwumkobiet.pl (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar

Centralny Ośrodek Informacji Gospodarczej. https://www.coig.com.pl (accessed: 12.12.2024).
Google Scholar

Fundacja Przestrzeń Kobiet. https://www.przestrzenkobiet.pl/pl/publikacje/ (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar

Gdy nauka jest kobietą (Projekt). https://gdynaukajestkobieta.amu.edu.pl (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar

Herstorie.pl. https://www.herstorie.pl (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar

Institute of Women's Studies, Białystok. https://www.isk.bialystok.pl (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar

Internetowy System Aktów Prawnych. https://www.isap.sejm.gov.pl (accessed: 12.12.2024).
Google Scholar

Muzeum Historii Kobiet. https://historiakobiet.org/podrecznik/ (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar

Studiakobiece.pl. http://studiakobiece.pl/index.html (accessed: 01.05.2025).
Google Scholar