Bezdomni, mobilni, zadomowieni mieszkańcy miast (w praktykach artystycznych)

Joanna Pankau

doi:10.23858/JUE17.2019.013

Opublikowane: 31.12.2019

Tom 17 (2019)

Bezdomni, mobilni, zadomowieni mieszkańcy miast (w praktykach artystycznych)

Joanna Pankau

Journal of Urban Ethnology

Dział: Artykuły

https://doi.org/10.23858/JUE17.2019.013

Abstrakt

Problem zadomawiania się osób bezdomnych w mieście podjęty zostaje w artykule ze względu na analizę społecznie zaangażowanych w ten proces praktyk artystycznych. Wybrane projekty składają się na obiecujący materiał badawczy, prowokujący do zatrzymania się nad relacją mobilności i zadomawiania się w mieście (przyswajania miasta) w kontekście miejskiej demokratyzacji. Autorka zwraca uwagę na epistemologiczne oraz aktywizujące funkcje omawianych przedsięwzięć, zbliżających praktykę artystyczną (demaskującą polityczne reprezentacje) do miejskich badań (dokumentujących, analizujących, dostarczających praktycznych narzędzi). Przedsięwzięcia te skłaniają do ponownego prześledzenia zależności: wykluczenia i prawa do miasta (do domu), miejsca i „nie-miejsca” – w odniesieniu do konkretnych sposobów (praktyk) zamieszkiwania postindustrialnych miast przez osoby bezdomne.

Słowa kluczowe:

mobilność, zadomowienie, bezdomność, demokratyzacja miasta, praktyka artystyczna

Pobierz pliki

pdf pdf

Zasady cytowania

Pankau, J. (2019). Bezdomni, mobilni, zadomowieni mieszkańcy miast (w praktykach artystycznych). Journal of Urban Ethnology, 17, 211–225. https://doi.org/10.23858/JUE17.2019.013

Cited by / Share

Bibliografia

Augé M. 2011, Nie-miejsca. Wprowadzenie do antropologii hipernowoczesności, tłum. Chymkowski M., Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Google Scholar

Bal M. 2006, Wizualny esencjalizm i przedmiot i przedmiot kultury wizualnej, „Artium Quaestiones” XVII, s. 295-331.
Google Scholar

Bauman Z. 1994, Dwa szkice o moralności ponowoczesnej, Instytut Kultury, Warszawa.
Google Scholar

Blunt A. 2005, Cultural Geography: cultural Geographies of Home, “Progress in Human Geography”, 29/4, s. 505-515.
Google Scholar

Bourdieu P. 1996, Physical Space, Social Space and Habitus, Department of Sociology, University of Oslo &Institute for Social Research, Oslo.
Google Scholar

Gromny H. 2016, Polityka doświadczenia: estetyka jako obietnica emancypacji w teorii Jacques’a Rancière’a, „Sensus Historiae”, Vol. XXII, No.1, s. 117-137.
Google Scholar

Kosińska M. 2014, Miasto – sztuka – media [w:] Rewers E. (red.), Kulturowe studia miejskie. Wprowadzenie, Narodowe Centrum Kultury, Warszawa, s. 97-136.
Google Scholar

Kosińska M. 2016, Między autonomią a epifanią. Art based research, badania jakościowe i teoria sztuki, „Sztuka i dokumentacja”, Nr 4, s. 12-27.
Google Scholar

Kuźma I. B. 2015, Domy bezdomnych. Badania sytuacji kryzysowych, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Google Scholar

Lefebvre H. 1996, The Right to the City [w:] Kofman E., Lebas E. (ed.), Writings on Cities, Blackwell, Oxford, s. 147-159.
Google Scholar

McNiff Sh. 2008, Art-Based Research [w:] Knowles J. G, Cole A. L. (ed.), Handbook of the Arts in Qualitative Research: Perspectives, Methodologies, Examples, and Issues, Sage Publications, Los Angeles, s. 29-40.
Google Scholar

Michałowska M. 2014, Transdyscyplinarne podstawy Kulturowych Studiów Miejskich [w:] Rewers E. (red.), Kulturowe studia miejskie. Wprowadzenie, Narodowe Centrum Kultury, Warszawa, s. 67-94.
Google Scholar

Möntman N. 2009, (Under)Privileged Spaces: On Martha Rosler’s “If You Lived Here... ”, „e-flux Journal #09”, https://www.e-flux.com/journal/09/61370/under-privileged-spaces-on-martha-rosler-s-if-you-lived-here-8230/, 15.11.2018.
Google Scholar

Mróz T. 2014, Nomadyczność wieloznaczna, wieloznaczność nomadyczna, czyli o wzorach osobowości Zygmunta Baumana, „Refleksje” 10, s. 191-202.
Google Scholar

Oliwa-Ciesielska M. 2004, Piętno nieprzypisania. Studium o wyizolowaniu społecznym bezdomnych, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.
Google Scholar

Pluciński P. 2013, Miejskie (re)wolucje. Radykalizm retoryki a praktyka reformy, „Praktyka Teoretyczna”, Vol. 9, No. 3, s. 133-157.
Google Scholar

Rancière J. 2007, Dzielenie postrzeganego. Estetyka i polityka, tłum. Kropiwnicki M., Sowa J., Ha!art, Kraków.
Google Scholar

Rewers E. 2010, Wprowadzenie [w:] Rewers E. (red.), Miasto w sztuce-sztuka miasta, Universitas, Kraków, s. 5-14.
Google Scholar

Rode P., Kandt J., Baker K. 2016, Access to the city: transport, urban form and social exclusion in São Paulo, Mumbai and Instanbul, “LSE Cities Working Papers”, http://eprints.lse.ac.uk/id/eprint/100142, 10.05.2019.
Google Scholar

Rosler M. 1994, In the Place of the Public: Observations of an Frequent Flyer, “Assemblage”, No. 25, s. 44-79.
Google Scholar

Rosler M. 2004, Fragments of a Metropolitan Viewpoint [w:] Miles M, Hall T., Borden I. (ed.), The City Cultures Reader, Routledge, Londyn – Nowy Jork, s. 118-124.
Google Scholar

Sekuła E. A. 2008, Miasto jako przedmiot badań antropologii kulturowej [w:] Jałowiecki B. (red.), Miasto jako przedmiot badań naukowych w początkach XXI wieku, Scholar, Warszawa, s. 78-88.
Google Scholar

Soja E. 2009, The City and special justice, “justice special | special justice”, Nr 1, s. 1-5, http://www.jssj.org, 19.04.2019.
Google Scholar

Somerville P. 1992, Homelessness and the Meaning of Home: Rooflessness or Restlessness, “International Journal of Urban and Regional Research”, 16(4), s. 529-539.
Google Scholar

Söderström O. 2017, Mobilities [w:] Jayne M., Ward K. (ed.), Urban Theory. New critical perspectives, Routledge, Londyn – Nowy Jork, s. 193-204.
Google Scholar

Sullivan G. 2006, Research Acts in Art Practice, “Studies in Art Education” 48(1), s. 19-35.
Google Scholar

Thompson N., Sholette G. (ed.) 2004, The Interventions. Users’ Manual for the Creative Disruption of Everyday Life, The MIT Press, Londyn.
Google Scholar

Urry J. 2007, Spojrzenie turysty, tłum. Szulżycka A., PWN, Warszawa.
Google Scholar

Wodiczko K. 2007, Miasto, demokracja i sztuka, „Czas Kultury” 4 – 5, s. 202-2015.
Google Scholar

Woroniecka G. 2007, Wstęp. Co znaczy mieszkać [w:] Woroniecka G. (red.), Co znaczy mieszkać: szkice antropologiczne, Wydawnictwo Trio, Warszawa, s. 13-27.
Google Scholar

Villanueva J. 2017, Rights [w:] Jayne M., Ward K. (ed.), Urban Theory. New critical perspectives, Routledge, Londyn – Nowy Jork, s. 254-263.
Google Scholar

Źródła internetowe
Google Scholar

Access City Award (2019), https://ec.europa.eu/social/main.jsp?catId=1141, 06.05.2019.
Google Scholar

Bezdomni z ulicy Wolność, Fotoreportaż Antoniego Ambroziaka i Agaty Kubis (1.04.2018), https://oko.press/bezdomni-z-ulicy-wolnosc-dzienny-patrol-kamilianow-oko-press-czytaj-ogladaj-zdjecia/ 15.11.2018.
Google Scholar

Od dziecka chciałem robić rzeczy ważne. Rozmowa Magdy Grabowskiej z Łukaszem Surowcem (2016), https://sztukapubliczna.pl/pl/od-dziecka-chcialem-robic-rzeczy-wazne-lukasz-surowiec/czytaj/6, 20.01.2019.
Google Scholar

Joanna Pankau

joanna.pankau@amu.edu
https://orcid.org/0000-0002-3924-8017

Afiliacja:

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza Wydział Antropologii i Kulturoznawstwa Instytut Kulturoznawstwa, Poland

Biogram

Joanna Pankau, doktorantka w Zakładzie Kulturowych Studiów Miejskich działającym w Instytucie Kulturoznawstwa na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu. Zainteresowania badawcze koncentruje wokół problematyki artystycznych i artywistycznych praktyk, w szczególności ich oddziaływania na stymulowanie procesów miejskich.