Adams W.H. 2003. Dating historical sites: the importance of understanding time lag in the acquisition, curation, use, and disposal of artifacts, „Historical Archaeology”, 37(2), s. 38–64.
Google Scholar
Andrzejewska A. 1996. Szkło naczyniowe z klasztoru OO. Dominikanów w Brześciu Kujawskim, województwo włocławskie, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Archaeologica”, 20, s. 123–153.
Google Scholar
Banks F. 1997. Wine drinking in Oxford 1640–1850. A story revealed by tavern, inn, college and other bottles. With a catalogue of bottles and seals from the collection in the Ashmolean Museum, BAR British series, 257, Oxford.
Google Scholar
Baturo K. 2017. Szklane naczynia zasobowe z badań prowadzonych na terenie placu Zamkowego, [w:] Z. Polak, K. Meyza (red.), Między miastem a dworem. Badania archeologiczne placu Zamkowego w Warszawie w latach 1977–1983. Część 2, Archeologia dawnej Warszawy, 4, Warszawa, s. 201–235.
Google Scholar
Baturo K., Kasprzak A.J. 2018. Mazowieckie huty leśne szkła gospodarczego. Lutkówka – Huta Lutkowska (1838–1851/1852), woj. mazowieckie, pow. żyrardowski, „Szkło i Ceramika”, 5, s. 36–39.
Google Scholar
Baturo K., Kasprzak A.J. 2019. Mazowieckie huty leśne szkła gospodarczego. Wałowice – Huta Wałowska (1830–1839), woj. łódzkie, pow. rawski, „Szkło i Ceramika”, 4, s. 38–40.
Google Scholar
Baturo K., Kasprzak A.J. 2020. Mazowieckie huty leśne szkła gospodarczego. Piekary – Huta Piekarska (1802/1804–1836/1837), woj. mazowieckie, pow. żyrardowski, „Szkło i Ceramika”, 2, s. 32–37.
Google Scholar
Baturo K., Kasprzak A.J. 2023. Mazowieckie huty leśne szkła gospodarczego. Krasnybór: I. Huta – Huta Cisowska (1771–po 1806), woj. mazowieckie, pow. garwoliński. II. Huta Sztabińska (1819–po 1860), woj. podlaskie, pow. augustowski, Cz. 2, „Szkło i Ceramika”, 2, s. 1–5.
Google Scholar
Baugher-Perlin S. 1982. Analyzing glass bottles for chronology, function, and trade networks, [w:] R.S. Dickens, Jr. (red.), Archaeology of urban America: The search for pattern and process, New York, s. 259–290, https://doi.org/10.1016/C2009-0-21948-9
Google Scholar
Bis M. 2017. Nowożytne naczynia szklane znalezione w Warszawie – możliwości i ograniczenia badań, „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej”, 65(3), s. 371–396.
Google Scholar
Bis M. 2020. Some remarks on glass seals from the territory of Poland from the 17th–19th centuries, „Fasciculi Archaeologiae Historicae”, 33, s. 133–157, https://doi.org/10.23858/FAH33.2020.009
Google Scholar
Bis M., Więcek-Bonowska E. 2021. Wyroby ceramiczne, szklane i zabytki inne z XVI–XX w. znalezione w korycie rzeki Wisły, [w:] W. Borkowski (red.), Badania archeologiczne w dolinie Wisły na Mazowszu, Warszawskie Materiały Archeologiczne, 16, Warszawa, s. 83–110.
Google Scholar
Brzeżycka Ł. 1995. Gąsiory – szklane naczynia gospodarcze ze Starego Miasta w Poznaniu (XVI–XVIII wiek), „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 23, s. 177–189.
Google Scholar
Busch J. 1987. Reuse in the eighteenth century. Second time around: a look at bottle reuse, „Historical Archaeology”, 21(1), s. 67–80.
Google Scholar
Coutinho I., Gratuze B., Alves L.C., Medici T., Vilarigues M. 2017. Wine bottles from Lisbon: archaeometric studies of two archaeological sites dated from the 17th to the 19th century, „Archaeometry”, 59(5), s. 852–873, https://doi.org/10.1111/arcm.12283
Google Scholar
Crossley D. 1987. Sir William Clavell’s glasshouse at Kimmeridge, Dorset, excavations from 1980–81, „The Archaeological Journal”, 144(1), s. 340–382, https://doi.org/10.1080/00665983.1987.110
Google Scholar
Davison S. 2006. Conservation and restoration of glass. Second edition, Oxford.
Google Scholar
Dąbal J., Szczepanowska K. 2018. W spiżarni, kuchni i na stole – naczynia i sprzęty w domach mieszczańskich, [w:] J. Dąbal (red.), Domy i ich mieszkańcy w świetle badań archeologiczno-architektonicznych przy ulicy Świętojańskiej 6–7 w Gdańsku, Gdańsk, s. 167–201.
Google Scholar
Dumbrell R. 1983. Understanding antique wine bottles, Woodbridge.
Google Scholar
Dungworth D. 2006. Vauxhall, London: the scientific examination of glass and glassworking materials from the late seventeenth century glasshouse, Research Department Report, 83, Portsmouth.
Google Scholar
Dungworth D. 2007. St Thomas Street, Bristol: examination and analysis of glass and glassworking debris. Technology report, Research Department Report, 27, Portsmouth.
Google Scholar
Dungworth D. 2012. Three and a half centuries of bottle manufacture, „Industrial Archaeology Review”, 34(1), s. 37–50, https://doi.org/10.1179/0309072812Z.0000000002
Google Scholar
Farrelly J., O’Brien C., Paynter S., Willmott H., Fenwick J., Gould M., Meenan R., McCann W. 2014. Excavations of an early 17th-century glassmaking site at Glasshouse, Shinrone, Co. Oaly, Ireland, „Post-Medieval Archaeology”, 48(1), s. 45–89, https://doi.org/10.1179/0079423614Z.00000000048
Google Scholar
Ginter H. 1968. Materiały szklane ze stanowiska Warszawa–Zamek, „Warszawskie Materiały Archeologiczne”, 3, s. 66–79.
Google Scholar
Girdwoyń A. 1995. Masy szklane w nowożytnym szklarstwie polskim. Badania fizykochemiczne, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 22, „Archeologia Szkła”, 6, s. 87–92.
Google Scholar
Gołębiewski A. 1997. Znaki na nowożytnych butelkach szklanych ze Starego Miasta w Elblągu, [w:] J. Olczak (red.), Studia z archeologii, historii i geografii historycznej, Archaeologia Historica Polona, 6, Toruń, s.183–205.
Google Scholar
Grabny B. 2016. Szkło naczyniowe i szkło okienne, [w:] P. Nocuń (red.), Wieża książęca w Siedlęcinie w świetle dotychczasowych badań. Podsumowanie na 700-lecie budowy obiektu, Siedlęcin–Pękowice–Kraków, s. 241–276.
Google Scholar
Hozer M. 2024. Wyroby ze szkła i innych surowców. Glass and other material artefacts, [w:] M. Dzik, M. Hozer, J. Kluz, M. Mazurek, Dawne Wzgórze Zamkowe w Łańcucie. Wyniki badań archeologicznych z 2017 roku. The former Castle Hill in Łańcut. Results of archaeological research from 2017, Rzeszów–Łańcut, s. 205–218.
Google Scholar
Hume I.N. 1961. The glass wine bottle in colonial Virginia, „Journal of Glass Studies”, 3, s. 90–117.
Google Scholar
Jeffries N., Major N. 2015. Mid 17th- and 19th–century English wine bottles with seals in London’s archaeological collections, „Post Medieval Archaeology”, 49(1), s. 131–155, https://doi.org/10.1179/0079423615Z.00000000075
Google Scholar
Jones O.R. 1971. Glass bottle push-ups and pontil marks, „Historical Archaeology”, 5, s. 62–73.
Google Scholar
Jones O.R. 1986. Cylindrical English wine and beer bottles 1735–1850, Ottawa.
Google Scholar
Jones O. 2010. English black glass bottles, 1725–1850: historical terminology, „Journal of Glass Studies”, 52, s. 91–156.
Google Scholar
Jones O.R., Smith E.A. 1985. Glass of the British military ca. 1755–1820, Ottawa.
Google Scholar
Kajzer L. 1981. W sprawie importu piwa angielskiego do Polski w XVIII w., „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej”, 29(2), s. 163–176.
Google Scholar
Kajzer L. 1996. Wstęp do archeologii historycznej w Polsce, Łódz.
Google Scholar
Kozłowska R., Nowakowski A. 1987. Szkło apteczne z badań archeologicznych apteki królewskiej w Warszawie, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 12, „Archeologia szkła”, 2, s. 123–141.
Google Scholar
Kozłowska R. 1994. Szkło. Materiały do wystawy „Rzeczy codzienne z wykopalisk zamkowych i staromiejskich”, Źródła archeologiczne do dziejów Zamku Królewskiego oraz Starej i Nowej Warszawy, 1, Warszawa.
Google Scholar
Krukowska O. 2000. Kolekcja referencyjna szkła, [w:] W. Brzeziński (red.), Metody badań wykopaliskowych, Warszawa, s. 189–191.
Google Scholar
Krukowska O. 2020. Naczynia szklane, [w:] B. Kościński (red.), Lastadia. Najstarsza stocznia Gdańska w świetle badań archeologicznych, Archeologia Gdańska, 7, Gdańsk, s. 255–442.
Google Scholar
Krukowska O. 2023. Naczynia szklane, [w:] B. Kościński (red.), Zza miedzy i zza morza. Kuchnia i stół gdański w świetle badań archeologicznych południowej fosy Głównego Miasta, Archeologia Gdańska, 9, Gdańsk, s. 323–374.
Google Scholar
Kunicki-Goldfinger J. 2020. Szkło w Europie Środkowej od późnego średniowiecza do XVIII wieku. Skład chemiczny – uwarunkowania i interpretacja, Warszawa.
Google Scholar
Lipiec A. 2017. Nowożytne naczynia szklane odkryte w trakcie badań archeologicznych na dziedzińcu Arsenału Warszawskiego, [w:] W. Borkowski (red.), Badania archeologiczne dziedzińca Arsenału Królewskiego oraz zespołu Kamienicy Raczyńskich w Warszawie, Warszawskie Materiały Archeologiczne, 14, Warszawa, s. 87–96.
Google Scholar
Lipiec A. 2021. XVIII- i XIX-wieczne zabytki szklane z badań przy ul. Bonifraterskiej 10 w Warszawie, [w:] W. Borkowski (red.), Badania archeologiczne w dolinie Wisły na Mazowszu, Warszawskie Materiały Archeologiczne, 16, Warszawa, s. 239–256.
Google Scholar
Losier C. 2012. Bouteilles et flacons: Les contenants utilitaires français du début du XVIIIe siècle au début du XIXe siècle. Aspects techniques et sociaux, „Journal of Glass Studies”, 54, s. 150–179.
Google Scholar
Markiewicz M. 2017. Późnośredniowieczne i nowożytne wyroby szklane ze stanowiska przy ulicy Tokarskiej w Gdańsku, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 35, s. 113–128, https://doi.org/10.12775/AUNC_ARCH.2017.006
Google Scholar
McKearin H. 1961. Notes on stopping, bottling and binning, „Journal of Glass Studies”, 13, s. 120–127.
Google Scholar
McNulty R. 1971. Common beverage bottles: their production, use, and forms in seventeenth- and eighteenth–century Netherlands: part I, „Journal of Glass Studies”, 13, s. 91–119.
Google Scholar
Mucha M. 1984. Archeologiczna wersyfikacja nowożytnych hut szkła na terenie Wielkopolski południowo-wschodniej, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 10, s. 83–118.
Google Scholar
Mucha M. 1997. Dziewiętnastowieczne huty szkła w rejonie Bierzwnika i Dobiegniewa w świetle źródeł archeologicznych, „Zeszyty Bierzwnickie”, 2, s. 107–126.
Google Scholar
Mucha M. 2000. Badania nad technologią wytopu szkła w hutach Wielkopolski wschodniej od XVII do połowy XIX wieku, [w:] W. Chudziak (red.), Źródła archeologiczne i ich treści, Archaeologia Historica Polona, 8, Toruń, s. 247–280.
Google Scholar
Mucha M. 2022. Zur Glasherstellung in neuzeitlichen Glashütten um Marienwalde (Bierzwnik) anhand archäologischer Funde, [in:] B. Jenisch, R. Röber, J. Scheschkewitz (red.), Glaswerk. Beiträge zur Erforschung von Glas und Glashütten, Esslingen, s. 105–116.
Google Scholar
Nawracki M. 1999. Późnośredniowieczne i nowożytne szkła z terenu zamku krzyżackiego w Toruniu, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 27, „Archeologia Szkła", 8, s. 53–132.
Google Scholar
Nowotny W. 1975. Technologia szła. Część I, Warszawa.
Google Scholar
Olczak J. 1983. Szkło okienne (XVI wiek), [w:] K. Nowiński (red.), Materiały sprawozdawcze z badań zespołu benedyktyńskiego w Mogilnie, 3, Warszawa, s. 113–128.
Google Scholar
Olczak J. 1997. Wyroby ze szkła w nowożytnych warstwach kulturowych: aspekt chronologiczny, [w:] J. Olczak (red.), Studia z archeologii, historii i geografii historycznej, Archaeologia Historica Polona, 6, Toruń, s. 77–87.
Google Scholar
Olczak J. 1999. Zabytki szklane, [w:] T. Malinowski (red.), Komorowo. Stanowisko 12: osadnictwo nowożytne (XVII–XVIII w.). Ślady domniemanej karczmy, Zielona Góra, s. 83–97.
Google Scholar
Pawlata L. 2021. Badania archeologiczne architektury ogrodowej w Ogrodzie Branickich w Białymstoku, „Biuletyn Konserwatorski Województwa Podlaskiego”, 28, s. 51–100.
Google Scholar
Phelps M. 2010. Shinrone glasshouse, Co Oaly, Ireland. Analysis of 17th-century glass vessel fragments. Technology report, Research Department Report Series, 97, Portsmouth.
Google Scholar
Pitte J.-R. 2013. Le bouteille de vin. Histoire d’une révolution, Paris.
Google Scholar
Pittman W.E. 1990. Morphological variability in late seventeenth and early eighteenth-century English wine bottles, Williamsburg, MA thesis, the College of William and Mary in Virginia, paper 1539625576, https://dx.doi.org/doi:10.21220/s2-tszd-0439
Google Scholar
Polak A. 1981. Szkło i jego historia, Warszawa.
Google Scholar
Polak Z., Starski M. 2022. Archaeological finds from the Main Town in Gdansk. A catalogue from excavations at Długi Targ and Powroźnicza Street. Znaleziska archeologiczne z Głównego Miasta w Gdańsku. Katalog z wykopalisk przy Długim Targu i ul. Powroźniczej, Warsaw.
Google Scholar
Pollard A.M., Heron C. 2008. Archaeological chemistry. Second edition, Cambridge.
Google Scholar
Roeske W. 1986. Zabytkowe szkło apteczne w Muzeum Farmacji Akademii Medycznej w Krakowie, Kraków.
Google Scholar
Rubnikowicz M. 1989a. XVIII-wieczna huta szkła w Średniej Hucie, gmina Warlubie, woj. bydgoskie, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 14, „Archeologia szkła”, 3, s. 39–66.
Google Scholar
Rubnikowicz M. 1989b. Skład chemiczny szkieł pochodzących z XVIII-wiecznej huty szkła w Średniej Hucie, gm. Warlubie, woj. bydgoskie, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 14, „Archeologia szkła”, 3, s. 67–72.
Google Scholar
Rubnikowicz M. 1995. Badania nad późnośredniowiecznym i nowożytnym hutnictwem szkła na Pomorzu Gdańskim, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 22, „Archeologia Szkła”, 6, s. 51–64.
Google Scholar
Rubnikowicz M. 1996. Średniowieczne i nowożytne szkło ze stanowiska Collegium Gostomianum, [w:] S. Tabaczyński (red.), Sandomierz. Badania 1969–1973, 2: Wzgórze Collegium Gostomianum, Warszawa, s. 423–453.
Google Scholar
Sedlácková H., Rohanová D. i in. 2016. Renaissance and Baroque glass from the Central Danube region, Brno.
Google Scholar
Serra L., Gratuze B. 2010. Analyses archéométriques réalisées sur les bouteilles des épaves marchandes et dans les vestiges de fabriques liées aux voies de diusion provençales (XVIIIe–XIXe siècles), „Bulletin de l’AFAV”, 2009, s. 164–169, https://shs.hal.science/halshs-04815280v1
Google Scholar
Siembora S. 2017. Naczynia szklane z badań archeologicznych pod wieżą Zamku Wysokiego w Człuchowie, [w:] S. Siemianowska, P. Rzeźnik, K. Chrzan (red.), Ceramika i szkło w archeologii i konserwacji, Wrocław, s. 141–175.
Google Scholar
Siemianowska S. 2015. Późnośredniowieczne i nowożytne szkło naczyniowe z badań wykopaliskowych na Ostrowie Tumskim we Wrocławiu prowadzonych w latach 1949–1961, 1963, „Silesia Antiqua”, 50, s. 203–286.
Google Scholar
Smith F.H. 2008. The archaeology of alcohol and drinking, Gainesville.
Google Scholar
Spencer H.M., Buckman J., Foster A.M., Kennedy C.J. 2018. Chemical characterisation of glass waste and crucible fragments from the late 17th – early 18th century Scottish glass manufacturing site at Morison’s Haven, East Lothian, „Journal of Archaeological Science: Reports”, 18, s. 237–466, https://doi.org/10.1016/j.jasrep.2018.01.026
Google Scholar
Starski M. 2015. Rynek miasta lokacyjnego w Pucku w świetle badań archeologicznych, Warszawa.
Google Scholar
Stawiarska T., Bis M. 2022. Zarys zasadniczych problemów metodycznych w badaniach składu chemicznego szkieł zabytkowych (wybrane przykłady), „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Archeologia”, 38, s. 265–315, https://doi.org/10.12775/AUNC_ARCH.2022.011
Google Scholar
Sulkowska-Tuszyńska K. 2022. Kościół św. Jakuba w Toruniu. Historia w ziemi zapisana, Toruń.
Google Scholar
Szczepanowska K. 2015. Wyroby szklane. Glass artefacts, [w:] J. Dabal, K. Krawczyk, T. Widerski (red.), Gdańsk, Twierdza Wisłoujście. Badania archeologiczno-architektoniczne w latach 2013–2014. Wisłoujście Fortress, Gdansk. Archaeological and architectural investigations, 2013–2014, Gdańsk, s. 299–324.
Google Scholar
Talbot O. 1974. The evolution of glass bottles for carbonated drinks, „Post-Medieval Archaeology”, 8(1), s. 29–62, https://doi.org/10.1179/pma.1974.002
Google Scholar
Twardosz B. 2024. Przedmioty szklane, [w:] M. Szmyt, P. Pawlak (red.), Najmniejsze miasto Korony Polskiej. Dzieje poznańskiego Ostrówka w świetle badań interdyscyplinarnych, Bibliotheca Fontes Archaeologici Posnanienses, 30, Poznań, s. 453–469.
Google Scholar
Van den Bossche W. 2001. Antique glass bottles. Their history and evolution (1500–1850). A comprehensive, illustrated guide with a world-wide bibliography of glass bottles, Italy.
Google Scholar
White J.H. 1978. Bottle nomenclature: a glossary of landmark terminology for the archaeologist, „Historical Archaeology”, 12, s. 58–67.
Google Scholar
Wilgocka A. 2016. Przedmioty szklane, [w:] M. Majewski (red.), Badania na obszarze dawnego kościoła augustiańskiego, Archeologia Stargardu, 2(2), Stargard, s. 225–241.
Google Scholar
Wilgocka A. 2019. Przedmioty szklane, [w:] A.B. Kowalska (red.), Civitas et urbs. Szczecin od średniowiecza do współczesności. Kwartał I, 1, Szczecin, s. 155–177.
Google Scholar
Willmott H. 2002. Early post-medieval vessel glass in England, c. 1500–1670, CBA Research Report, 132, York.
Google Scholar
Wojciechowska I. 2022. Zabytki szklane z badań prowadzonych na obszarze kwartału XXVI w Stargardzie, „Stargardia”, 14–15(2019–2020), s. 129–171.
Google Scholar
Wojciechowska I. 2023. Szkło gospodarcze, [w:] M. Majewski, I. Wojciechowska (red.), Badania kwartału IX. Dawne parcele Targ Drzewny 19–21, Archeologia Stargardu, 5(2), Poznań–Stargard, s. 393–405.
Google Scholar
Wyrobisz A. 1968. Szkło w Polsce od XIV do XVI wieku, Wrocław–Warszawa–Kraków.
Google Scholar
Lindsey B. 2025. The BLM/SHA historic glass bottle identification & information website, Klamath Falls, https://secure-sha.org/bottle/ (dostęp: 16.10.2025).
Google Scholar
Paynter S., Dungworth D., współpr. Tyson R., Graham K., Taylor M., Hill D. 2018. Historic England. Archaeological evidence for glassworking: guidelines for recovering, analysing and interpreting evidence, Swindon, https://historicengland.org.uk/images-books/publications/glassworkingguidelines/ (dostęp: 02.09.2025).
Google Scholar
Worcester. 2025. Charity in the Cellar, [w:] Worcester Art Museum, Objects, https://worcester.emuseum.com/objects/25553/charity-in-the-cellar (dostęp: 03.09.2025).
Google Scholar
https://doi.org/10.23858/APol70.2025.10
Język Polski
English
