https://doi.org/10.23858/PA68.2020.012
This work discusses the results of archaeological and environmental research carried out on site No. 7 in Błądzikowo, bringing new data for a better recognition of the settlement and economy of the Puck Land in the early Middle Ages. Excavations have unearthed the remains of a small wooden-earthen rampart and a dwelling building. Archaeological materials (pottery fragments, a grain roasting vessel, a game’s pawn) as well as organic finds (macroscopic plant remains, animal remains) were acquired. The research results indicate that this place probably served as a watchtower, or possibly a navigation point used from the second half of the 8th century to the beginning of the 9th. The population living there made use of crops (barley, millet, wheat), pursued animal husbandry (pigs, ruminants), as well as gathered (blackberries, hazelnuts),
hunted (wild boar, red deer), fished (Cyprinidae species), and caught marine mammals.
Pobierz pliki
Zasady cytowania
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Bibliografia
Badal E. (1992). L’anthracologie préhistorique: à propos de certains problèmes méthodologiques. Bulletin de la Société Botanique de France. Actualités Botaniques, 139, 167-189.
Google Scholar
Bloch M., Pogodziński P.M. (2014). Nowoodkryte wczesnośredniowieczne stanowisko w Błądzikowie, gm. Puck, Zapiski Puckie, 13, 110-117.
Google Scholar
Bogucki M. (2006). Ośrodki handlowo-rzemieślnicze nad Bałtykiem we wczesnym średniowieczu. Pobrano z: www.academia.edu/11134320/O%C5%9ARODKI_HANDLOWO-RZEMIE%C5%9ALNICZE_NAD_BA%C5%81TYKIEM_WE_WCZESNYM_%C5%9AAREDNIOWIECZ [dostęp: 05.03.2020].
Google Scholar
Buko A. (1990). Ceramika wczesnopolska. Wprowadzenie do badań. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Google Scholar
Buko A. (2006). Archeologia Polski wczesnośredniowiecznej. Odkrycia – hipotezy – interpretacje. Warszawa: Trio.
Google Scholar
Bursche A. (2005). Rola źródeł numizmatycznych w studiach nad sytuacją osadniczą i kulturową na ziemiach polskich u schyłku starożytności. W: P. Kaczanowski, M. Parczewski (red.), Archeologia o początkach Słowian. Materiały z konferencji, Kraków, 19-21 lis¬topada 2001 (203-214). Kraków: Księgarnia Akademicka.
Google Scholar
Brzostowicz M. (2002). Bruszczewski zespół osadniczy we wczesnym średniowieczu. Poznań: Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk.
Google Scholar
Cappers R.T.J., Bekker R.M., Jans J.E.A. (2006). Digitale Zadenatlas van Nederland. Groningen: Barkhuis Publishing.
Google Scholar
Chabal L. (1988). Pourquoi et comment prélever les charbons de bois pour la période anticue: les méthodes utilices sur sites de Lattes (Hérault). Lattara, 1, 187-222.
Google Scholar
Ciołek R. (2001). Katalog znalezisk monet rzymskich na Pomorzu. Warszawa: Instytut Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego.
Google Scholar
Ciołek R. (2003). Znaleziska solidów na Pomorzu. Wiadomości Numizmatyczne, 47, 163-180.
Google Scholar
Cygan S. (2006). Wczesnosłowiańskie półziemianki kwadratowe na terenie Polski, Czech, Słowacji, wschodnich Niemiec i dolnej Austrii. Rzeszów: Mitel.
Google Scholar
Cywa K. (2018). Trees and shrubs used in medieval Poland for making everyday objects. Vegetation History and Archeobotany, 27, 111-136.
Google Scholar
Damaszke M., Szymczak E. (2013). Rozprzestrzenianie rumowiska rzecznego w rejonie ujścia Potoku Błądzikowskiego do Zalewu Puckiego. W: W. Florek (red.), Geologia i geomorfologia Pobrzeża i Południowego Bałtyku 10 (39-49). Słupsk: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pomorskiej.
Google Scholar
Dąbrowski E. (2001). Gdzie należy przeprowadzić południowo-wschodnią granicę występowania naczyń grupy feldberskiej. W: E. Wilgocki, M. Dworaczyk, K. Kowalski, A. Porzeziński, S. Słowiński (red.), Instantia est mater doctrine (111-124). Szczecin: Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich.
Google Scholar
Driesch A. von den (1976). A guide to the measurement of animal bones from archaeological sites as developed by the Institut für Palaeoanatomie. Domestikationsforschung und Geschichte der Tiermedizin of the University of Munich. Cambridge: Peabody Museum of Archaeology and Ethnology, Harvard University.
Google Scholar
Dulinicz M. (2014). Istotne problemy archeologii Pomorza (VI-IX wiek) w świetle najnowszych badań i publikacji. W: H. Paner, M. Fudziński, W. Świętosławski (red.), Pomorze we wczesnym średniowieczu. Historia, stan aktualny i potrzeby badań (11-17). Gdańsk: Muzeum Archeologiczne.
Google Scholar
France D.L. (2017). Human and nonhuman bone identification. A color atlas. Colorado: CRC Press.
Google Scholar
Godłowski K. (1979). Z badań nad zagadnieniem rozprzestrzenienia Słowian w V-VII w. n.e. Kraków: Akademia Górniczo-Hutnicza im S. Staszica.
Google Scholar
Godłowski K. (1981). Okres wędrówek ludów na Pomorzu. Pomorania Antiqua, 10, 65-129.
Google Scholar
Gruszka B. (2007). Osada z najstarszej fazy wczesnego średniowiecza w Stożnem, stan. 2, pow. zielonogórski. Wstępne wyniki badań. Archeologia Środkowego Nadodrza, 5, 299-327.
Google Scholar
Gruszka B., Kara K. (2013). Wybrane znaleziska ceramiki o cechach warsztatowych ze starszych faz wczesnego średniowiecza z południowo-zachodniej Wielkopolski i południowo-wschodniej części Ziemi Lubuskiej w świetle badań specjalistycznych. Slavia Antiqua, 54, 241-265.
Google Scholar
Gruszka B., Pankiewicz A. (2016). O pewnych wspólnych cechach IX-wiecznej ceramiki z obszaru północnej i południowej części obecnego Dolnego Śląska. Slavia Antiqua, 57, 169-198.
Google Scholar
Habermehl K.H. (1975). Die Altersbestimmung bei Haus- und Labortieren. Berlin: Parey.
Google Scholar
Hennius A., Gustavsson R., Ljungkvist J., Spindler L. (2018) Whalebone gaming pieces: aspects of marine mammal exploitation in Vendel and Viking Age Scandinavia. European Journal of Archaeology, 21, 612-631.
Google Scholar
Iluk J. (1998). Bałtycki epizod wczesnobizantyjskich dziejów. Znaleziska solidów na Pomorzu Nadwiślańskim z V-VI wieku. W: H. Paner (red.), Gdańsk średniowieczny w świetle najnowszych badań archeologicznych i historycznych (51-63). Gdańsk: Muzeum Archeo¬logiczne.
Google Scholar
Ilves K. (2009). Discovering harbours? Reflection on the state and development of landing site studies in the Baltic Sea Region. Journal of Maritime Archaeology, 4, 149-163.
Google Scholar
Iwaszczuk U. (2014). Animal husbandry on the Polish territory in the Early Middle Ages. Quaternary International, 346, 69-101.
Google Scholar
Jacomet S. (2006). Identification of cereal remains from archaeological sites, 2nd edition. IPNA, Universität Basel. Pobrano z: https://duw.unibas.ch/fileadmin/user_upload/duw/IPNA/PDF_s/PDF_s_in_use/Cereal_Id_Manual_engl.pdf [dostęp: 5.03.2020].
Google Scholar
Jagodziński M.F. (2010). Truso. Między Weonodlandem a Witlandem. Elbląg: Muzeum Archeologiczno-Historyczne.
Google Scholar
Janczyński M. (2012). Grody Wysoczyzny Żarnowieckiej na tle przeobrażeń historycznych Pomorza Gdańskiego. Acta Archaeologica Lodziensia, 58, 89-125.
Google Scholar
Jarosińska J.(1994). Stan badań archeobotanicznych średniowiecza na obszarze polskiej części Pobrzeża Bałtyku. W: K. Wasylikowa (red.), Warsztaty archeobotaniczne Igołomia, 1990–1991–1992–1993 (93-108). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN.
Google Scholar
Jarosińska J., Latałowa M. (w druku). Nowe dane archeo¬botaniczne z wczesnośredniowiecznych grodzisk w rejonie Gdańska. W: K. Godon (red.), Grodziska. Gdańsk.
Google Scholar
Jereczek-Korzeniewska K. (2008). Podłoże czwartorzędu i morfogeneza sieci dolinnej Wysoczyzny Puckiej. Landform Analysis, 9, 236-240.
Google Scholar
Jensen H.A. (1974). Coenococcum qeophilum FR. in arable soil in Denmark. Fresia, 4, 300-314.
Google Scholar
Kolendo J. (1996). Import futer z Barbaricum na teren Cesarstwa Rzymskiego. Przegląd Historyczny, 87, 265-279.
Google Scholar
Kolda J. (1936). Srovnávací anatomie zvířat domácích se zřetelem k anatomii člověka: Část obecná. Nauka o kostech a chrupavkách. I. II, Brno: [nakł. własny].
Google Scholar
Kontny B., Szymański P. (2015). Zapinka z późnego okresu wędrówek ludów z Pucka. Światowit. Supplement Series B: Barbaricum, 11, 333-350.
Google Scholar
Król D., Kurowska J. (1998). Pradzieje. W: A. Groth (red.), Historia Pucka (11-35). Gdańsk: Marpress.
Google Scholar
Król D., Rudnicka D. (1990). Stan rozpoznania archeologicznego terenu wysoczyzn nadmorskich w województwie gdańskim. Pomorania Antiqua, 14, 101-120.
Google Scholar
Kruppé J., Milewska M. (2015). Puck. Archeologia o narodzinach miasta. Warszawa: Instytut Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego.
Google Scholar
Krysiak K. (1955). Szczątki zwierzęce z wykopalisk w Gdańsku w latach 1950-1951. Studia Wczesnośredniowieczne, 3, 238-251.
Google Scholar
Krysiak K. (1956). Wyniki badań nad materiałem zwierzęcym z wykopalisk w Gdańsku. Prace Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego, 78, 1-106.
Google Scholar
Krysiak K. (1967). Szczątki zwierzęce z wykopalisk w Gdańsku. Gdańsk wczesnośredniowieczny. W: J. Kamińska (red.), Gdańsk wczesnośredniowieczny 6, 7-51.
Google Scholar
Krysiak K., Kobryń H., Kobryńczuk F. (2007). Anatomia zwierząt. Warszawa: PWN.
Google Scholar
Kubasiewcz M. (1957). Dotychczasowe badania nad materiałem kostnym z wczesnośredniowiecznego podgrodzia w Szczecinie. Materiały Zachodniopomorskie, 3, 189-198.
Google Scholar
Kubasiewicz M. (1959). Szczątki zwierząt wczesnośredniowiecznych z Wolina. Szczecin: PWN.
Google Scholar
Kubasiewicz M. (1965). Szczątki zwierzęce z wczesnośredniowiecznego grodziska w Otominie, pow. Pruszcz Gdański. Pomorania Anitiqua, 1, 309-315.
Google Scholar
Kubasiewicz M. (1977). Badania archeozoologiczne na terenie Gdańska IX-XIV wieku. Gdańsk wczesnośredniowieczny, 9, 1-270.
Google Scholar
Kubasiewicz M., Gawlikowski J. (1965). Szczątki zwierzęce z wczesnośredniowiecznego grodu w Kołobrzegu. Szczecin: PWN.
Google Scholar
Kujawska M., Łuczaj Ł., Sosnowska J., Klepacki P. (2016). Rośliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych. Wrocław: Polskie Towarzystwo Ludoznawcze.
Google Scholar
Kulpa W. (1974). Nasionoznawstwo chwastów. Warszawa: PWRiL.
Google Scholar
Lasota-Moskalewska A. (1980). Morphotic changes of domestic cattle skeleton from the Neolithic Age to the beginning of the Iron Age. Wiadomości Archeologiczne, 65, 119-163.
Google Scholar
Lasota-Moskalewska A. (2008). Archeozoologia. Ssaki. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Google Scholar
Lasota-Moskalewska A., Kobryń H., Świeżyński K. (1987). Changes in the size of the domestic and wild pig from the Neolithic to the Middle Ages. Acta Theriologica, 32, 51-81.
Google Scholar
Latałowa M., Badura M. (1998). Wstępne wyniki badań paleoekologicznych w rejonie wczesnośredniowiecznego portu zatopionego w Zalewie Puckim. Pomorania Antiqua, 17, 321-358.
Google Scholar
Lityńska-Zając M. (2005). Odtwarzanie struktury upraw na podstawie roślin uprawnych zachowanych na stanowiskach archeologicznych. W: M. Lityńska-Zając, K. Wasylikowa (red.), Przewodnik do badań archeo¬botanicznych (485-496). Poznań: Sorus.
Google Scholar
Lityńska-Zając M., Wasylikowa K. (2005). Badanie szczątków drewna. W: M. Lityńska-Zając, K. Wasylikowa (red.), Przewodnik do badań archeobotanicznych (274-295). Poznań: Sorus.
Google Scholar
Lutnicki W. (1972). Uzębienie zwierząt domowych. Warszawa-Kraków: PWN.
Google Scholar
Łosiński W. (1982). Osadnictwo plemienne Pomorza (VI-X wiek). Wrocław: Ossolineum.
Google Scholar
Łosiński W., Rogosz R. (1983). Zasady klasyfikacji i schemat taksonomiczny ceramiki. W: E. Cnotliwy, L. Leciejewicz, W. Łosiński (red.), Szczecin we wczesnym średniowieczu. Wzgórze Zamkowe (202-226). Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Google Scholar
Łosiński W., Rogosz R. (1986a). Metody synchronizacji warstw kulturowych wczesnośredniowiecznych obiektów wielowarstwowych na podstawie analizy ceramiki ze Szczecina. W: J. Gromnicki (red.), Problemy chronologii ceramiki wczesnośredniowiecznej na Pomorzu Zachodnim (9-50). Warszawa: Wydawnictwa PKZ.
Google Scholar
Łosiński W., Rogosz R. (1986b). Próba periodyzacji ceramiki wczesnośredniowiecznej ze Szczecina. W: J. Gromnicki (red.), Problemy chronologii ceramiki wczesnośredniowiecznej na Pomorzu Zachodnim (51-61). Warszawa: Wydawnictwa PKZ.
Google Scholar
Makowiecka M., Makowiecki D. (2007). Gospodarka zwierzętami we wczesnomiejskim centrum osadniczym w Kołobrzegu Budzistowie w świetle nowych badań archeozoologicznych. W: L. Leciejewicz, M. Rębkowski (red.), Kołobrzeg. Wczesne miasto nad Bałtykiem (240-286). Warszawa: Trio.
Google Scholar
Makowiecki D. (2003). Historia ryb i rybołówstwa w holocenie na Niżu Polskim w świetle badań archeoichtiologicznych. Poznań: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.
Google Scholar
Makowiecki D., Gotfredsen A.B. (2007). Ptactwo ośrodka wczesnomiejskiego w Kołobrzegu Budzistowie i jego okolic. W: L. Leciejewicz, M. Rębkowski (red.), Kołobrzeg. Wczesne miasto nad Bałtykiem (288-297). Warszawa: Trio.
Google Scholar
Malinowski T. (1957-1958) Wczesnośredniowieczne prażnice w Wielkopolsce. Przegląd Archeologiczny, 11, 68-80.
Google Scholar
Marchelak I. (2010). Materiały z osady z wczesnego okresu wędrówek ludów w Bizorędzie, stanowisko 12, gm. Sobków woj. Świętokrzyskie. W: H. Machajewski, B. Jurkiewicz (red.), Ceramika rzemieślnicza jako źródło do badań nad zróżnicowaniem garncarstwa kultury przeworskiej (101-161). Pułtusk: Instytut Archeologii, Uniwersytet Gdański.
Google Scholar
Marek S. (1954). Cechy morfologiczne i anatomiczne owoców rodzajów Polygonum L. i Rumex L. oraz klucze do ich oznaczania. Monographiae Botanicae, 2, 77-161.
Google Scholar
Matuszkiewicz W. (2007). Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wydawnictwo naukowe PWN.
Google Scholar
Matuszkiewicz W., Faliński J.B., Kostrowicki A.S., Matuszkiewicz J.M., Olaczek R., Wojterski T. (1995). Potencjalna roślinność naturalna Polski. IGiPZ PAN. Warszawa. Pobrano z: www.igipz.pan.pl/tl_files/igipz/ZGiK/opracowania/roslinnosc_potencjalna/prn_opropracowa.pdf [dostęp 5.03.2020].
Google Scholar
Milewska M., Kruppé J. (2003). Nowe dane do dziejów osadnictwa wczesnośredniowiecznego w Pucku (woj. pomorskie). Archaeologia Historica Polona, 13, 231-236.
Google Scholar
Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., Zając M. (2002). Flowering plants and Pteridophytes of Poland. A checklist. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Science.
Google Scholar
Mizera T. (1999). Bielik. Monografia przyrodnicza. Świebodzin: Wydawnictwo Klubu Przyrodników.
Google Scholar
Morales A., Rosenlund K. (1979). Fish bone measurements: an attempt to standardize the measuring of fish bones from archaeological sites. Copenhagen: Steenstrupia.
Google Scholar
Moskal-del Hoyo M. (2014). Medieval charcoals from Kokotów site 19 (commune Wieliczka) – some remarks on the sampling method and the interpretation of the anthracological assemblages, Sprawozdania Archeologiczne, 66, 155-176.
Google Scholar
Nogalski S. (1984). Szczątki ptaków wczesnośredniowiecznych Pomorza. Szczecin: Wydawnictwa Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej.
Google Scholar
Ossowski W. (2010). Przemiany w szkutnictwie rzecznym w Polsce. Studium archeologiczne. Gdańsk: Centralne Muzeum Morskie w Gdańsku.
Google Scholar
Ostasz A. (2014). Nowe badania na grodziskach wczesnośredniowiecznych ziemi gdańskiej. W: H. Paner, M. Fudziński, W. Świętosławski (red.), Pomorze we wczesnym średniowieczu w świetle źródeł archeologicznych. Historia, stan aktualny i potrzeby badań (57-90). Gdańsk: Muzeum Archeologiczne.
Google Scholar
Osypińska M. (2013). Zwierzęta w gospodarce wczesnośredniowiecznego Szczecina. Poznań: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.
Google Scholar
Paradowski A. (2015). Atlas chwastów roślin rolniczych, sadowniczych i warzywnych. Warszawa: Hortpress.
Google Scholar
Podbielkowski Z., Podbielkowska M. (1992). Przystosowania roślin do środowiska. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.
Google Scholar
Pogodziński P.M. (2017). Kto warcabu ruszy jechać musi. W: K. Godon, A.I. Wojciechowska (red.), Gry planszowe. Świadectwo cywilizacji (61-70). Gdańsk: Muzeum Archeologiczne.
Google Scholar
Pomian I. (2004). Changes to the coastline in the neighborhood of the medieval port in Puck in the light of the research made by the Polish Maritime Museum in Gdańsk. Polish Geological Institute Special Papers, 11, 31-36.
Google Scholar
Pomian I., Śliwiński B., Uścinowicz S., Ważny T. (2016). The remains of the medieval harbour in Puck (Northern Poland): a few words about the results of pre¬vious research. Archeologia Baltica, 23, 235-243.
Google Scholar
Reichstein H. (1974). Ergebnisse und Probleme von Untersuchungen an Wildtieren aus Haithabu (Ausgrabung 1963-1964). Berichte ueber die Ausgrabungen in Hai¬tabu, 7, 103-144.
Google Scholar
Reitz E.J., Wing E.S. (1999). Zooarchaeology. Cambridge: Cambridge University Press.
Google Scholar
Ropolewski A. (1952). Ssaki Bałtyku. Kraków: Nakładem Zakładu Ochrony Przyrody.
Google Scholar
Samsonowicz A. (1991). Łowiectwo w Polsce Piastów i Jagiellonów. Wrocław-Warszawa-Kraków: Warszawska Firma Wydawnicza.
Google Scholar
Rumpel A. (2016). Leszczyna pospolita. Panacea, 3(56), 28-29.
Google Scholar
Schweingruber F.H., Börner A., Schulze E.D. (2011). Atlas of Stem Anatomy in Herbs, Shrubs and Trees, vol. 1. Berlin-Heidelberg: Springer.
Google Scholar
Schweingruber F.H., Börner A., Schulze E.D. (2013). Atlas of Stem Anatomy in Herbs, Shrubs and Trees, vol. 2. Berlin-Heidelberg: Springer.
Google Scholar
Sobociński M. (1991). Zwierzęce szczątki kostne z grodziska wczesnośredniowiecznego w Sopocie, woj. Gdańskie. Roczniki Akademii Rolniczej w Poznaniu, 221, Archeozoologia, 15, 55-65.
Google Scholar
Szczęśniak E., Dajdok Z. (2011) Galium spurium (Rubia¬ceae) – gatunek o niepewnym statusie na Dolnym Śląsku. Acta Botanica Silesia. Supplementum, 1, 134-136.
Google Scholar
Stanisławski B. (2012). Garncarstwo wczesnośredniowiecznego Wolina. Wrocław: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.
Google Scholar
Starski M. (2009-2010). Dzieje rynku w Pucku, Światowit, 8 (B), 149-161.
Google Scholar
Starski M. (2015). Rynek miasta lokacyjnego w Pucku w świetle badań archeologicznych. Warszawa: Instytut Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego.
Google Scholar
Stępień W. (1998). Wczesnośredniowieczny port w Pucku. W: A. Groth (red.), Historia Pucka (36-54). Gdańsk: Marpress.
Google Scholar
Stępień J., Gawlikowski J., Baranowski P. (2010). Źródła pozyskiwania mięsa w świetle badania zwierzęcych szczątków kostnych ze średniowiecznych siedzib ludzkich na Pomorzu Zachodnim. Acta Scientiarum Polonorum. Zootechnica, 9, 79-92.
Google Scholar
Śliwiński B. (2009). Początki Gdańska. Dzieje ziem nad zachodnim brzegiem Zatoki Gdańskiej w I połowie X wieku. Gdańsk: Muzeum Historyczne Miasta Gdańsk.
Google Scholar
Uścinowicz S., Miotk-Szpiganowicz G., Gałka M., Pawlyta J., Piotrowska N., Pomian I., Witak M. (2013). The rise, development and destruction of the medieval port of Puck in the light of research into palaeoclimate and sea level change. Archaeologia Polona, 49, 87-104.
Google Scholar
Waluszewska-Bubień A. (1979). The Avifauna of the Early Ages against a background of archaeozoological materials from a number of Polish settlement sites. Archaeozoology, 1, 243-255.
Google Scholar
Wierzbicki J. (1999). Łupawski mikroregion osadniczy ludności pucharów lejkowatych. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
Google Scholar
Wieserowa A. (1967). Wczesnośredniowieczne szczątki zbóż i chwastów z Przemyśla. Folia Quaternaria, 28, 1-16.
Google Scholar
Wyrost P. (1994). Dawna fauna Polski w świetle badań kostnych materiałów archeologicznych. Rozmieszczenie w czasie i przestrzeni. Roczniki Akademii Rolniczej w Poznaniu. Archeozoologia, 19, 75-176.
Google Scholar
Zaleszkiewicz L., Koszka-Maroń D. (2005). Procesy aktywizujące degradację wybrzeża klifowego Zalewu Puckiego. Przegląd Geologiczny, 53, 55-62.
Google Scholar
Żebrowski Z., Schwark H.J., Owsianikow W.N. (red.). (1978). Użytkowanie trzody chlewnej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne.
Google Scholar